Makan a la Pinoy: Sabunganay: ensalada ken tsaa
By BRENDA S. DACPANO
Ti sabunganay (puso ng saging) ket kadawyan iti ili tayo ken kanayon nga adda iti aniaman a panawen.
Addaan daytoy ti bitamina, minerals, esensyal nga amino acids ken dadduma pay a nutrients a kasapulan ti bagi tayo. Nabaknang iti potassium ken magnesium, minerals a nasayaat iti puso: mangpababa iti nangato a presyon ti dara, atake ti puso ken stroke. Mayat a paggapuan ti antioxidants ken tannins. Ti antioxidants ket kemikal a mangtulong iti pananglapped ti cancer. Ti tannins ket napaneknekan a manglapped iti impeksyon ti bladder ken urinary tract kadagiti babbai.
Masansan nga iluto dagiti Ilokano ti sabunganay a kas dinengdeng. Laukan ti saluyot, sagpawan ti karing a munamon (dilis) wenno tinuno a lames ken timplaan ti buggoong naimasen ti inabraw. Naimas met daytoy nga adobo, atsara ken importante a ramen iti kare-kare.
Gapu ta nalaka a ngumisit ti sabunganay (ken saba) nangruna no maikabil iti refrigerator ken iti lugar nga addaan nababa a temperature, mabalin tayo nga ipreserba daytoy ken dagiti linaon na sustansya babaen iti panagpamaga (drying). Mausar daytoy a kas tsaa.
Panagaramid ti tsaa:
1. Pagsisinaen dagiti sabong ti saba, ugasan, iwaen ken ibilag iti init.
2. Kalpasan a mabilag, ikirog daytoy iti 400-450F iti 5 agingga 7 minutos.
3. Mabalinen a bayuen (no kayat yo a napino) ken laukan ti kayat yo a raman ken ayamuom a kas ti mint, chamomile, jasmine, wenno ukis ti orange/lemon.
Kas kabangibang tayo a pagilian, ti Vietnam ket maysa kadagiti pagilian nga aduan ti mula a saba. Adu kadagiti putahe da ti addaan sabunganay a kas ramen. Nauyotak nga agluto iti sumagmamano a putahe da idi adda naam-ammok nga agassawa a Vietnamese a dimmayo ditoy ili tayo. Sinuruan dak nga agluto iti bersyon da ti linugaw, ensalada a kudil ti baboy nga adda mani na ken pipino ken “bong ba” (noodle soup) nga addaan sabunganay ken ungkay ti balangeg (kangkong). Inton maminsan ti panagluto tayo kadagitoy a putahe. Ita, padasen tayo ti maysa a putahe nga ensalada a sabunganay Vietnamese style (banana blossom boat salad).
Banana blossom boat salad
Ramen:
1 dakkel a sabunganay
1 sibuyas, nalabaga
1 sili, tinadtad (optional)
5 bulong ti basil, naiwa iti naingpis ken paatiddog
1 kutsara a mint, naiwa iti naingpis ken paatiddog
Manok wenno karne ti baboy, naluto ken napersay (optional)
Mani, kinirog ken narim-it
Dressing: paglalauken dagiti ramen
3 kutsara a patis
¼ tasa nga asukar, brown
1/6 tasa a suka
Preparasyon:
1. Ikkaten ti akinruar a kalub wenno natangken a bulong ti sabunganay. Ireserba dagitoy a pagidasaran ti ensalada.
2. Ituloy a saggaysaen nga uklapen dagiti naganos a bulong. Isina dagiti sabong (usaren iti sabali a putahe wenno aramiden a tsaa).
3. Ikabil dagiti bulong iti danum a naperresan ti kalamansi wenno suka. Iyuper iti 5 agingga 10 a minutos tapno maikkat ti nasugpet a raman na. Paik-ikan
4. Ikabil ti sibuyas, sili, sabunganay ken karne iti dakkel a malukong. Ilaok ken ikiwar ditoy ti dressing. Bay-an a mauper iti dressing iti 10 a minutos.
5. Warakawakan ti narim-it a tostado a mani sakbay nga idasar. Ikabil iti bulong ti sabunganay a natangkenan tapno kasla barko ti langa na. Kitaen ti ladawan.#
References: www.patentstorm.us & http://anhsfood.blogspot.com
