2 MIN READNi BRENDA S. DACPANO
www.nordis.net
Ti patupat ket kankanen a diket a kadawyan a nabalkot iti bulong ti niog ken nailuto iti bennal. Naisangsangayan ti patupat iti Balungao, Pangasinan ta nabalkot daytoy iti bulong ti silag, nailuto iti tubá ken babbabassit.
Balungao tuba ken patupat. Photo by Brenda S. Dacpano
Maysa nga ili ti Pangasinan ti Balungao nga adda iti abagatan a daya ti probinsya. Produkto ti Balungao ti tubá, tubbog manipud iti ubog ti silag. Nasam-it daytoy no kaal-ala, naimas nga inumen nangruna no naipalammiis. Maaramid met daytoy nga arak wenno suka. Mabalin met nga iluto daytoy ken ikabil iti molde aginggana natangken a pakasiet, kasla tagapulot.
Kakuyog ko da manang ken nanang ko ken dagiti kaanakak a napan idiay Balungao tapno ramanan ti agdindinnamag a tuba ken patupat sadiay. Apaglabes iti ili ti Balungao, naintar dagiti patupat a nakasab-it iti kawayan kadagiti sango ti kalapaw iti Brgy. San Aurelio 1st. Simmardeng kami iti batog ti maysa a kalapaw nga addaan lamisaan ken bangko a mabalin a pagtugawan a panganan iti patupat. Adda met ti bassit a bangsalna ken adda pagbugguan a danum iti palanggana. Gimmatang kami ti 10 a reppet a patupat. Kinnanmin idiay ti maysa a reppet ken naibusmi ti tallo a litro a tubá.
Bumilang ti 10 a pidaso ti maysa a reppet ti patupat nga agbalor ti P40 agingga P50, depende iti kinalaingmo nga agtawar. Babassit laeng ti patupatda nga agrukod iti agarup 2.5 by 1.5 a pulgada ken kurang a maysa pulgada iti kapuskolna. Agbalor met ti P20 ti maysa litro a tubá. Sinasludsod ko iti aglaklako a ni Cindy no kasanoda a lutlutuen ti patupat. Uppat nga oras da nga ilambong daytoy iti tubá aginggana napalet. Inaldaw a 300 ti ar-aramidenda a patupat. Ni tatang na ti agtubtubá ken aglutluto iti patupat.
Adda ti istorya a ti panagaramid ti patupat iti Balungao ket insuro ti maysa a lakay manipud iti ili ti San Carlos idi dekada singkwenta. Binaliwan dagiti taga-Balungao ti timplana gaputa tubá ti pinangsam-itda saan a bennal. Kalalainganna laeng ti sam-it ti patupat a nailuto iti tubá kumpara iti nailuto iti bennal. # nordis.net
